Kablosuz alarm sisteminde pil, sinyal ve jamming: bilmeniz gerekenler

Kablosuz alarm sistemi, kablo çekmeden birkaç saatte kurulabildiği için hazır evlerde ve dükkânlarda çok tercih ediliyor. Ama kablosuzun kendine özgü üç sorunu var: pil, sinyal ve sinyal karıştırma (jamming). Alarm sisteminin genel çalışma mantığını hırsız alarm sistemi nasıl çalışır yazısında anlattık; bu yazı yalnızca kablosuz sistemin sahadaki pratik sorunlarına ve kablolu sistemle karşılaştırmasına odaklanıyor.

Pil: kablosuzun bakım yükü

Kablosuz dedektörler, kapı kontakları, sirenler ve kumandalar pil ile çalışır. Panel genelde elektrikle çalışır ve içinde yedek akü bulunur. Sorunun kaynağı dedektör pilleridir.

Pil ömrünü ne kısaltır?

• Sık tetiklenme: Kalabalık koridordaki hareket dedektörü, her hareket algılayışında panele sinyal gönderir.
• Zayıf sinyal: Panele uzak veya araya kalın duvar giren dedektör, daha yüksek güçle ya da daha sık tekrar göndermek zorunda kalabilir.
• Soğuk: Isıtılmayan depo, garaj ve dış ortamdaki dedektörlerde pil kapasitesi düşer. Tokat gibi kışı soğuk geçen yerlerde ısıtılmayan garaj ve depolar için bunu hesaba katın.
• Yanlış pil: Dedektörler genelde lityum pil ile çalışır. Aynı boyutta ama farklı kimyasal yapıda ucuz pil takmak hem ömrü kısaltır hem de dedektörü bozabilir.

Pil uyarısı gelince

Panel "düşük pil" uyarısını genelde pil tamamen bitmeden günler, hatta haftalar önce verir. Bu uyarıyı ertelemeyin. Panelin olay kaydında hangi bölgenin uyarı verdiğini bulun, aynı tip pili alın ve değiştirin. Pil değiştirmek için dedektör kasasını açtığınızda panel "kasa açıldı" (tamper) alarmı verebilir; değişikliği sistem devre dışıyken ya da servis moduna alınmışken yapın.

Sinyal: duvar, metal ve mesafe

Üreticinin yazdığı "açık alanda X metre" menzili, gerçek binada geçerli değildir. Sinyali zayıflatan şeyler şunlardır:

• Betonarme perde duvarlar ve kalın taş duvarlar
• Metal kapılar, çelik raflar, metal dolaplar, alüminyum doğramalar
• Katlar arası betonarme döşeme
• Panelin metal bir dolap içine ya da sigorta kutusunun yanına konması

Doğru yol, kurulumda her dedektörün sinyal gücünü panelin test veya sinyal gücü menüsünden ölçmektir. Sinyali sınırda olan bir dedektör bugün çalışır, dolap yer değiştirince kopar. Zayıf noktalar için panelin desteklediği bir tekrarlayıcı (repeater) eklenir ya da panel binanın daha merkezi bir noktasına taşınır.

Denetim sinyali neden önemli?

Kaliteli kablosuz sistemlerde her dedektör belirli aralıklarla panele "buradayım" sinyali (supervision) gönderir. Panel bir dedektörden bu sinyali belirli süre alamazsa "dedektör kayıp" uyarısı verir. Bu özellik olmayan ucuz sistemlerde pili biten ya da yerinden sökülen dedektör fark edilmez; alarm kurulu görünür ama o oda korumasızdır. Sistem seçerken denetim sinyali ve iki yönlü iletişim olup olmadığına bakın.

Jamming: sinyal karıştırıcı gerçek bir risk mi?

Sinyal karıştırıcı, alarmın kullandığı frekansa güçlü gürültü göndererek dedektör ile panel arasındaki iletişimi bozar. Hırsız bunu kullanırsa kapı açıldığında panel haberdar olmayabilir. Bu cihazların kullanımı yasal olarak sınırlıdır ama kötü niyetli birinin bunu umursamayacağını varsaymak gerekir.

Korunmanın yolları şunlardır:

• Jamming tespiti açık olsun: Profesyonel panellerin çoğu, kullandığı frekansta sürekli gürültü algıladığında olay üretir. Bu özelliğin açık olduğundan ve alarm ya da bildirim olarak ayarlandığından emin olun; bazı kurulumlarda varsayılan olarak kapalı bırakılır.
• Bildirim kanalı: Panelin GSM/4G veya internet üzerinden size ya da izleme merkezine haber vermesi gerekir. Yalnızca siren çalan sistemde jamming tespiti olsa da kimse duymayabilir.
• Kritik noktalar kablolu: Ana giriş kapısı, panel ve siren gibi noktaları kablolu yapmak karma sistemde en güçlü çözümdür.
• Şifreli iletişim: Sinyalin kopyalanıp tekrar gönderilmesine karşı şifreli protokol kullanan sistemleri tercih edin.

Sinyal karıştırıcı GSM bildirimini de bozabilir. Bu yüzden önemli yerlerde kablolu internet ve mobil hat gibi iki ayrı bildirim yolu kullanılır.

Kumanda, tuş takımı ve yanlış alarm

Kablosuz sistemlerde alarmı kurup kapatmak için çoğunlukla anahtarlık tipi kumanda kullanılır. Kumanda kaybolduğunda yalnızca yenisini almak yetmez; kaybolan kumanda panelden silinmelidir, yoksa onu bulan kişi alarmı kapatabilir. Bunu panelin kullanıcı veya cihaz menüsünden yapabilir, emin değilseniz kurulumu yapan firmaya yaptırabilirsiniz.

Kablosuz hareket dedektörleri, kablolu olanlarla aynı yanlış alarm sebeplerine açıktır: evcil hayvan, sobaya ya da kaloriferin tam karşısına bakan dedektör, perdeyi oynatan hava akımı. Ek olarak kablosuz sistemde pili zayıflayan dedektör düzensiz davranabilir. Sebepsiz alarmlar sıklaştıysa önce olay kaydında hangi bölgenin tetiklendiğine bakın, sonra o dedektörün pilini ve konumunu kontrol edin.

Kablosuz ve kablolu: artı-eksi

Kısaca: kablolu sistem kurulurken zahmetlidir, kurulduktan sonra sessizce yıllarca çalışır. Kablosuz sistem hızlı kurulur ama pil ve sinyal takibi ister. Yeni yapılan ve tadilattaki binalarda kabloyu sıva altına almak en mantıklısıdır. Kiralık dükkân, hazır ev, tarihi veya taş binalarda kablosuz iyi bir seçimdir. İkisini birleştiren karma (hibrit) paneller de yaygındır: kapılar kablolu, kablo götürülemeyen pencere ve odalar kablosuz.

Yılda bir yapılacak kontroller

Kablosuz sistem bakımsız bırakılmaya kablolu sistemden daha az dayanır. Yılda bir kez, tercihen kış gelmeden şu kontrolleri yapın:

• Panelin olay kaydında düşük pil, dedektör kayıp ve jamming olaylarına bakın.
• Her dedektörü test modunda tek tek tetikleyin ve sinyal gücünü not edin.
• Panelin yedek aküsünü kontrol edin; birkaç yılı geçen akü değişmelidir.
• GSM/4G hattının kontörünün ve geçerliliğinin bittiğini olay olunca öğrenmeyin; test bildirimi gönderin.

Tokat merkezde ve ilçelerde kablosuz, kablolu ve karma alarm sistemlerini kuruyor, mevcut sistemlerin bakımını yapıyoruz. Paneliniz sık sık uyarı veriyorsa ya da kablosuz sisteme geçmeyi düşünüyorsanız güvenlik sistemleri sayfamıza bakabilir veya iletişim sayfamızdan bize ulaşabilirsiniz.